Atlas De Wit – streetview uit de 17e eeuw

Marieke van Delft (inl.), Peter van der Krogt Atlas De Wit Uitgeverij Lannoo, oktober 2012 gebonden, 288 pagina’s, 64 x 38 cm ISBN 9789401401890 introductieprijs tot eind december € 99,- daarna € 119,- bestelEen historische atlas uit 1698 met 151 stadsplattegronden en afbeeldingen uit de Noordelijke en Zuidelijke Nederlanden, van Groningen tot Rijsel. Een boek van groot kunst- en cultuurhistorisch belang. Van deze atlas zijn wereldwijd maar vijf exemplaren bekend. Prachtige, oorspronkelijk met de hand ingekleurde kaarten, die vanuit vogelvluchtperspectief zijn getekend. Op 11 oktober 2010 wist de Koninklijke Bibliotheek een exemplaar van deze bijzondere stedenatlas uit de Gouden Eeuw te verwerven, het Stedenboek Theatrum ichnographicum omnium urbium van Frederick de Wit.
De stedenboeken van De Wit zijn minder frequent bewaard gebleven dan die van Blaeu. Van deze eerste uitgave waren tot nu toe wereldwijd slechts vier exemplaren bekend. En geen van deze vier is zo fantastisch ingekleurd als het exemplaar dat nu door de KB verworven is. Niet alleen de uitvoering, ook de samenstelling van een dergelijk stedenboek kon door de koper enigszins aan zijn eigen smaak aangepast worden. Daardoor komt het dat geen enkele exemplaar helemaal hetzelfde is als een ander. Aan dit exemplaar zijn bijvoorbeeld een aantal prenten en steden toegevoegd, terwijl anderzijds plattegronden van enkele Zuid-Nederlandse steden weggelaten zijn. In dit exemplaatr zijn op 112 bladen met plattegronden en 11 bladen met gravures in totaal 151 steden uit de Lage Landen afgebeeld.
Een digitale versie van dit exemplaar is als bladerboek op de website van de KB te bekijken. U kunt in een oogopslag zien of er een kaart van uw woonplaats is opgenomen in de atlas.

detail uit de kaart van Den Haag met het Binnenhof en de Hofvijver (KB)

Facsimile Uitgeverij Lannoo heeft in samenwerking met de Koninklijke Bibliotheek een uitgave van Atlas de Wit gemaakt, op ware grootte met een nieuwe inleiding en een gedetailleerde beschrijving per kaart. Deze monumentale, drietalige uitgave is 64 cm hoog en weegt maar liefst 7 kg.
Deze facsimile op ware grootte bevat afbeeldingen van de prachtige, oorspronkelijk met de hand ingekleurde kaarten, die in perspectief zijn getekend. De kaarten geven een visuele kijk op de geschiedenis van de 17de eeuw, van Groningen tot Kamerijk. De inleiding en de gedetailleerde kaartbeschrijvingen maken deze historische atlas toegankelijk voor alle liefhebbers van geschiedenis en oude kaarten.
Hieronder een korte video, waarin Marieke van Delft meer vertelt over de Atlas.  

(upload UitgeverijLannoo, 1 juni 2012) Er is ook een langere versie van deze video, 12:50 min. die hier is te zien. Over Atlas De Wit werd ook geschreven door…